Wczesne wykrycie raka piersi ratuje życie!

12.11.2014
logo jpeg

Kiedy się badać i jako to robić? Krótki przewodnik po aktualnych zaleceniach towarzystw onkologicznych. Kiedy się badać i jako to robić? Krótki przewodnik po aktualnych zaleceniach towarzystw onkologicznych.

Metod badania piersi jest wiele. Najprostsza metoda, w praktyce jednak często nastręczająca dużo trudności i wątpliwości: samobadanie, czyli inaczej mówiąc badanie palpacyjne. Mimo że niełatwa, warto próbować! Światowe statystyki podają, że ponad 60% raków piersi można wykryć samodzielnie lub podczas badania palpacyjnego u ginekologa. Samodzielne badanie warto wykonać raz w miesiącu, w pierwszej fazie cyklu lub w przerwie „międzytabletkowej” w trakcie hormonalnej antykoncepcji, czyli wtedy, kiedy piersi są miękkie i nie bolą. Pierwsze samodzielne badanie najlepiej wykonać pod fachowym okiem lekarza lub doświadczonej położnej. Badanie powinno się wykonać w dwóch pozycjach: na stojąco, a potem powtórzyć w pozycji leżącej na wznak. Warto użyć kremu czy oliwki, dzięki czemu bez problemu będziemy mogły przesuwać palcami po skórze. Przed samym badaniem warto stanąć przed lustrem i dokładnie obejrzeć symetrię piersi, wygląd brodawek, podnieść ręce i zobaczyć, czy na skórze piersi nie pojawiają się „zaciągnięcia”. Badać się można ruchami okrężnymi lub pionowo „góra-dół”. Ważne, aby badaniem objąć całą pierś, obszar położony tuż pod obojczykami i okolicę pachy. Niektóre guzy lokalizują się bowiem nietypowo: wysoko pod obojczykiem lub w dole pachowym.

Kolejne badanie: USG, to nieinwazyjne, bezbolesne badanie zalecane raz w roku kobietom po 20. roku życia.Badanie to dokładnie ocenia strukturę piersi oraz budowę węzłów chłonnych, ma wysoką czułość w rozróżnianiu zmian takich jak guzy i torbiele, pozwala także ocenić przewody mlekowe. Badanie USG jest subiektywną metodą oceny piersi, w dużym stopniu zależy od doświadczenia lekarza oraz od jakości aparatu USG. Profilaktyczne badanie USG zaleca się wykonywać w pierwszej fazie cyklu (między 5. a 10. dniem cyklu), natomiast w przypadku, gdy kobieta zauważy wyczuwalnego w piersi guzka, badanie należy wykonać jak najszybciej, nie czekając na odpowiedni dzień cyklu.

Badanie USG można wykonywać, i wręcz zaleca się, u ciężarnych oraz w trakcie laktacji. W tym szczególnym okresie życia w organizmie kobiety zachodzą burzliwe zmiany hormonalne, które nie chronią przed rozwojem raka. Guzy piersi mogą powstać szybciej na skutek stymulacji hormonalnej (np. w trakcie leczenia niepłodności) i są trudniejsze do samodzielnego wykrycia, gdyż struktura piersi pod wpływem hormonów zmienia się, stają się często bolesne, wrażliwe na dotyk.

Kolejnym istotnym badaniem piersi jest mammografia, która polega na prześwietleniu piersi (do badania używa się niewielkiej dawki promieni Roentgena). Zaleca się ją u kobiet po 40. roku życia raz na 2 lata, jako uzupełnienie badania USG. W wyjątkowych sytuacjach mammografię wykonuje się u kobiet młodszych, przed 40. rokiem życia. Dotyczy to przypadków, gdy w badaniu USG wykryta zostaje zmiana podejrzana i wymaga pilnej weryfikacji oraz u kobiet, w rodzinach których bliskie krewne w młodym wieku chorowały na raka piersi. U pań, które przekroczyły 50. rok życia mammografia jest podstawowym badaniem    profilaktycznym. W okresie między 50-69. rokiem życia ryzyko zachorowania na raka piersi jest najwyższe, dlatego kobiety objęte są programem profilaktyki, który zaleca wykonywanie badań mammograficznych co 2 lata. W przypadku kobiet miesiączkujących lub przyjmujących hormonalną terapię zastępczą budowa piersi długo pozostaje gruczołowa, dlatego też wskazane jest wykonywanie raz w roku uzupełniającego mammografię badania USG piersi.

 

Dr n.med. Joanna Jędrys

Centrum Medyczne DBAJ O PIERSI

ul. Janickiego 1A/U3, 31-443 Kraków

Tel. 511-729-279

www.dbajopiersi.pl